System sterowania DALI

System sterowania DALI to cyfrowe sterowanie oświetleniem, w którym każdy ściemniacz, zasilacz LED, przycisk i czujnik ma własny adres, a jednostka sterująca komunikuje się z nimi dwoma przewodami magistrali. Stosuje się go w biurach, szkołach, sklepach, a także w domach jednorodzinnych, gdzie chcesz sterować wieloma światłami z kilku miejsc i zmieniać ustawienia bez nowego okablowania. Na tej stronie znajdziesz ściemniacze, przełączniki, przyciski, czujniki, konwertery i jednostki sterujące DALI. Jak inaczej można sterować światłem, pokazuje przegląd Sterowniki LED.

• Ściemniacze
• Przełączniki
• Włączniki
• Konwertery
• Czujniki
• Jednostki DALI master

#ShowMore#

Jak działa DALI?

DALI przesyła polecenia cyfrowo dwoma przewodami, które biegną do wszystkich urządzeń na linii, a każde z nich słucha tylko poleceń na swój adres. Jednostka sterująca może więc jedną oprawę przyciemnić, drugą wyłączyć, a grupę w innej części pomieszczenia rozjaśnić na pełną moc, choć wszystkie są podłączone do tego samego kabla. Urządzenia przy tym odpowiadają, więc jednostka wie, czy świecą, z jaką jasnością i czy zgłaszają awarię. Przyciski i czujniki tylko informują jednostkę, co się stało, a ona na tej podstawie wysyła polecenia do świateł.

Jedna linia obsłuży do 64 ściemniaczy, przełączników i zasilaczy LED, a do tego do 64 przycisków i czujników DALI-2. Sterowane urządzenia podzielisz na maksymalnie 16 grup, a każde z nich zapamięta do 16 scen, czyli zapisanych ustawień jasności, które przywołasz jednym naciśnięciem. Linia może mieć długość do 300 metrów. Gdy 64 adresy nie wystarczą, dodaje się kolejną linię z własnym zasilaczem i jednostką sterującą. Inną drogą jest moduł broadcast, przez który jeden adres steruje nawet 64 kolejnymi urządzeniami. Te jednak świecą wtedy wszystkie tak samo.

Co jest potrzebne do zbudowania oświetlenia DALI?

Każda instalacja DALI składa się z czterech części: zasilacza magistrali, jednostki sterującej, sterowanych urządzeń i elementów sterujących. Zasilacz magistrali dostarcza do dwóch przewodów sterujących napięcie około 16 V i bez niego linia się nie komunikuje. Wybierać możesz spośród produktów w kategorii Do zasilania magistrali DALI. Niektóre jednostki sterujące mają wbudowany zasilacz, na przykład o prądzie 230 mA. Wtedy nie dodawaj już kolejnego zasilacza, bo wszystkie zasilacze na jednej linii mogą łącznie dostarczyć najwyżej 250 mA. Jednostka sterująca, nazywana masterem, nadaje urządzeniom adresy, tworzy grupy i sceny, a potem steruje całą linią. Znajdziesz ją wśród produktów na stronie Jednostki sterujące DALI master.

Samym światłem sterują ściemniacze i przełączniki. Taśmy LED 12–36 V ściemniasz ściemniaczem DALI podłączonym między zasilacz a taśmę, a oprawy na 230 V ściemniaczem lub przełącznikiem na napięcie sieciowe. Ściemniacze do taśm i do 230 V są w kategorii Ściemniacze DALI, a przełączniki na stronie DALI przełączniki 230V AC. Oprawy, których zasilacz LED ma wejście DALI, nie potrzebują ściemniacza. Takie zasilacze oferuje kategoria Zasilacze LED sterowane sygnałem DALI. Na ścianie światłami sterują przyciski z kategorii Włączniki DALI, a automatycznie sterują nimi czujniki ruchu i światła dziennego, zobacz Czujniki ruchu DALI i czujniki PIR. Przyciski i czujniki są zasilane z magistrali, a trochę prądu pobiera z niej także każdy ściemniacz. Dlatego w parametrach każdego urządzenia znajdź pobór z magistrali w mA i zsumuj te wartości. Suma powinna być co najmniej o 10 do 20 % niższa od prądu zasilacza.

Jak podłącza się magistralę DALI?

Magistrala DALI to dwa dodatkowe przewody, które prowadzisz do wszystkich urządzeń, a okablowanie może mieć dowolny kształt oprócz zamkniętej pętli. Przewody możesz prowadzić od urządzenia do urządzenia, rozgałęzić je w gwiazdę lub łączyć oba sposoby. W ściemniaczach i przyciskach zwykle nie ma znaczenia, który przewód podłączysz do którego zacisku, natomiast przy zasilaczu magistrali i jednostce sterującej zachowaj oznaczenie zacisków DA+ i DA−. Magistrala DALI nie jest obwodem bardzo niskiego napięcia bezpiecznego (SELV), dlatego zawsze wybieraj przewody z izolacją na 230 V. Dzięki temu możesz ją poprowadzić w tym samym kablu co zasilanie i do oprawy wystarczy kabel pięciożyłowy zamiast trójżyłowego. Przekrój dobierz według długości: do 100 m wystarczy 0,5 mm², do 150 m 0,75 mm², a do 300 m 1,5 mm². Podłączenie i pierwsze ustawienie adresów, grup i scen zwykle wykonuje elektryk lub integrator w programie do jednostki sterującej. Późniejsze zmiany przycisków i scen nie wymagają już ingerencji w okablowanie.

DALI czy DALI-2?

DALI-2 to nowsza wersja standardu, która po raz pierwszy jednolicie opisuje także przyciski i czujniki oraz wprowadza certyfikację urządzeń. W pierwotnym DALI każdy producent rozwiązywał przyciski i czujniki po swojemu, więc przycisk jednej marki nie musiał działać z jednostką innej. Produkt z logo DALI-2 musi przejść certyfikację organizacji DiiA, dlatego takie produkty możesz łączyć niezależnie od marki. Ściemniacze i przełączniki starszej wersji można podłączyć do jednostki sterującej DALI-2 i działają z nią. Jeśli jednak chcesz przyciski lub czujniki DALI-2, potrzebujesz jednostki sterującej DALI-2.

Jak DALI steruje taśmami kolorowymi i taśmami z regulowaną bielą?

Taśmami kolorowymi i taśmami z regulowaną bielą, od ciepłej po zimną, DALI steruje na dwa sposoby, oznaczane jako DT6 i DT8. W DT6 każdy kanał ściemniacza dostaje własny adres, więc taśma RGBW zajmie cztery adresy z 64. W DT8 cały ściemniacz ma tylko jeden adres, a kolor lub temperaturę bieli otrzymuje jednym poleceniem, co oszczędza adresy. DT8 musi jednak obsługiwać zarówno ściemniacz, jak i jednostka sterująca. Ściemniacz, który obsługuje oba tryby, przełącza się na DT8 zgodnie z instrukcją, w programie lub przyciskami na ściemniaczu. Zrób to tylko wtedy, gdy DT8 obsługuje też twoja jednostka sterująca. Jakie typy urządzeń jednostka obsługuje, znajdziesz w jej parametrach.

Kiedy wybrać DALI, a kiedy wystarczy prostsze sterowanie?

DALI się opłaca, gdy potrzebujesz świateł w różnych grupach, sterowania z wielu miejsc lub czujników, które same sterują światłem. Do jednej taśmy lub jednego światła sterowanego przyciskiem wystarczy prostszy System PUSH to DIM. Sterowanie 0–10 V lub 1–10 V potrafi tylko ściemniać całą linię naraz, bez adresów i bez informacji zwrotnej. Do DALI można podłączyć także inne systemy: pilota radiowego, inteligentny dom ZigBee lub zwykły przycisk podłączysz przez urządzenia z kategorii Konwertery DALI sygnału sterowania. Budynek sterowany systemem KNX połączysz z DALI przez bramkę KNX, którą znajdziesz także tutaj na liście produktów. Więcej o KNX wyjaśnia strona System sterowania KNX.